برکت کار

مایه برکت کارها !

پيامبر صلی الله علیه و آله : قالَ اللّه‏ُ عَزَّ و َجَلَّ... اِذا قالَ العَبدُ: «بِسمِ اللّه‏ِ الرَّحمنِ الرَّحيمِ» قالَ اللّه‏ُ ـ جَلَّ جَلالُهُ ـ : بَدَاَ عَبدى بِاسمى، وَ حَقٌّ عَلَىَّ اَن اُتـَمِّمَ لَهُ اُمورَهُ و اُبارِكَ لَهُ فى اَحوالِهِ؛

پيامبر صلی الله علیه و آله - خداوند می فرماید: «... هرگاه بنده بگويد: بسم اللّه‏ الرحمن الرحيم، خداى متعال مى‏گويد: بنده من با نام من آغاز كرد. بر من است كه كارهايش را به انجام رسانم و او را در همه حال، بركت دهم».

 

امالی(صدوق) ص 1774 - عيون اخبار الرضا ج 1 ، ص 300 ، ح 59

 

هشدار امام سجاد علیه السلام در مورد حسابرسی قیامت !

وَ قالَ الاِْمامُ السَّجادُ عليه السلام: اِعْـلَمُوا عِبـادَ اللّه ِ اَنَّ اَهْـلَ الشِّرْكِ لايُنْصَبُ لَهُمْ اَلمَوازينَ وَلايُنْشَرُ لَهُم الدَّواوينَ وَاِنمّا يُحْشَرُونَ اِلى جَهَنـَّمَ زُمَرا وَاِنمّا نَصْبُ الْمَوازينَ وَنَشْرُ الدَواوينَ لاَهِـلِ الاِسْلامِ

امام سجاد عليه السلام فرمود : بندگان خدا! بدانيد، به پاداشتن ميزان و گشودن ديوان اعمال براى مشركان نيست آنان دسته جمعى بسوى جهنّم محشور مى شوند. نصب ميـزان و باز كـردن دفتر اعـمال ويژه اهل اسـلام است.

 

الروضه من الكافى، ص 75

 

برکت مجالس اهل البیت علیهم السلام !

قال الصادق علیه السلام: «تَجلِسونَ و تَتَحَدَّثونَ؟ قُلتُ: جُعِلتُ فِداكَ، نَعَم. قالَ: إنَّ تِلكَ المَجالِسَ اُحِبُّها فَأَحيوا أمرَنا، إنَّهُ مَن ذَكَرَنا أو ذُكِرنا عِندَهُ فَخَرَجَ مِن عَينَيهِ مِثلُ جَناحِ الذُّبابِ غَفَرَ اللّه‏ُ لَهُ ذُنوبَهُ و لَو كانَت أكثَرَ مِن زَبَدِ البَحر»

بكر بن محمّد اَزدى از امام صادق عليه‏ السلام نقل می کیند که پرسیدند: آيا با هم مى‏ نشينيد و گفتگو مى ‏كنيد؟ عرض كردم، آرى، فدايت شوم. فرمود: من اين گونه مجالس را دوست دارم. پس ياد ما را زنده كنيد؛ كه هركس از ما ياد كند يا در حضور او از ما ياد شود و به اندازه پر مگسى اشكّ از ديدگانش بيرون آيد خداوند گناهان او را بيامرزد حتى اگر بيشتر از كف دريا باشد.

ذکر اهل بیت مجالس اشک پر مگس کف دریا

كامل الزيارات: ص104

 

روز عاشورا چگونه عزاداری کنیم ؟

الإمامُ الباقرُ عليه‏السلامزِيارَةِ الحُسَينِ عليه‏السلام يَومَ عاشوراءَ مِن قُربٍ أو بُعدٍ: ثُمَّ ليَندُبِ الحسينَ عليه‏السلام و يَبكيهِ ، ويأمُرُ مَن في دارِهِ مِمَّن لا يَتَّقيهِ بِالبُكاءِ علَيهِ ...ولِيُعَزِّ بَعضُهُم بَعضا بِمُصابهِم بِالحُسَينِ عليه‏ السلام ... قُلتُ : فكَيفَ يُعَزّي بَعضُنا بَعضا ؟ قالَ : تَقولونَ : أعظَمَ‏اللّه‏ُ اُجورَنا بِمُصابِنا بِالحُسَينِ ، وجَعَلَنا وإيّاكُم مِنَ الطّالِبينَ بِثارِه مَعَ وَلِيِّهِ الإمامِ المَهدِيِّ مِن آلِ مُحَمَّدٍ عليهم ‏السلام .

امام باقر عليه ‏السلام - در حديث زيارت حسين عليه‏ السلام در روز عاشورا از مسافت نزديک يا دور- فرمود : سپس ، براى حسين عليه ‏السلام گريه و زارى كند و به كسانى كه در خانه‏ اش هستند و از آنها تقيه نمى‏كند دستور دهد كه براى او بگريند ... و در سوگ حسين عليه ‏السلام به يكديگر تسليت گويند ... عرض كردم : چگونه به همديگر تسليت بگوييم ؟ حضرت فرمود : بگوييد : خداوند اجر ما را به سبب مصيبتى كه از حسين به ما رسيده بزرگ گرداند و ما و شما را از كسانى قرار دهد كه در كنار ولىّ دم او ، امام مهدى از خاندان محمّد عليهم ‏السلام ، به خونخواهى او بر مى‏خيزند .

 

مصباح المتهجّد : 772 منتخب ميزان الحكمة : 382

 

سفارش ویژه امام حسین علیه السلام به ما !

امام حسین علیه السلام : اُوصِيكُم بِتَقوَى اللّه ِ فَإنَّ اللّه َ قَد ضَمِنَ لِمَنِ اتَّقاهُ أن يُحَوِّلَهُ عَمّا يَكرَهُ إلى مايُحِبُّ ويَرزُقَهُ مِن حَيثُ لايَحتَسِبُ ؛

امام حسین علیه السلام فرمود : شما را به تقواى الهى سفارش مى كنم ؛ زيرا خدا ضمانت داده كسى را كه تقواى الهى پيشه سازد ، از آنچه ناخوش مى دارد ، به آنچه خوش مى دارد انتقال دهد ، و از جايى كه گمان نمى برد ، روزى اش دهد .

 

گزیده تحف العقول ص 37

 

امام حسین علیه السلام دری از درهای بهشت !

پيامبر صلى ا‏لله‏ عليه ‏و ‏آله : بى اُنذِرتُم وَ بِعَلىِّ بنِ أبى طالِبِ اهْتَدَيتُم... وَ بِالْحَسَنِ اُعْطيتُمُ الإْحسانُ وَ بِالْحُسَينِ تَسعَدونَ وَ بِهِ تَشقونَ ألا وَ إنَّ الْحُسَينَ بابٌ مِن أبوابِ الْجَنَّةِ مَن عاداهُ حَرَّمَ اللّه‏ُ عَلَيهِ ريحَ الْجَنَّةِ؛

پيامبر صلى ا‏لله‏ عليه ‏و ‏آله فرمود : به وسيله من هشدار داده شديد و به وسيله على عليه ‏السلام هدايت مى‏ يابيد و به وسيله حسن احسان مى‏ شويد و به وسيله حسين خوشبخت مى‏ گرديد و بدون او بدبخت. بدانيد كه حسين درى از درهاى بهشت است، هر كس با او دشمنى كند، خداوند بوى بهشت را بر او حرام مى ‏كند.

 

البرهان فی تفسیر القرآن ج3 ، ص232

 

شور جوشان حسین (علیه السلام) در دل ها !!

پيامبر خدا صلى‏ الله‏ عليه‏ و‏ آله : إنَّ لِقَتلِ الحُسَينِ حَرارَةً في قُلوبِ المُؤمِنينَ لاتَبرُدُ أبَدا؛

پيامبر خدا صلى‏ الله‏ عليه‏ و‏ آله فرمود: شهادت حسين (عليه‏ السلام) آتشى در دل مؤمنان درانداخته است كه هرگز سرد نخواهد شد.

 

مستدرک الوسائل: ج 10، ص 318

 

ارزش اشک بر اهل بیت علیهم السلام !

قالَ الْحُسَيْنُ عليه السلام: مَنْ دَمَعَتْ عَيْناهُ فينا دَمْعَةً بِقَطْرَةٍ اَعْطاهُ اللّه ُ تَعالى الْجَـنَّةَ.

امام حسين عليه السلام فرمود: كسى كه چشمانش قطره اى اشک براى ما بريزد، خــداوند بهشت را بـه او عطا خواهـد كـرد.

 

ينابيع المودة، ص 228

 

4نشانه زوال یک حکومت ؟!

قـالَ عَلَىٌّ عليه السلام: يُسْتَدَلٌّ عَلى اِدْبارِ الدُّوَلِ بِاَرْبَعٍ: تَضْييعِ الأُصُولِ وَالَّتمَسُّكِ بِالْغُرُورِ وَتَقْديمِ الأَراذِلِ وَتَأخيرِ الأَفاضِلِ.

امام على عليه السلام فرمود: به چهار چيز مى توان بر پشت كردن دولتها و حكومتها نشان و دليل آورد: 1 ـ تباه ساختن اصول 2 ـ مغرور شدن 3 ـ جلو انداختن فرومايگان 4 ـ عقب انداختنِ برجستگان.

 

غرر الحكم (چاپ دانشگاه)، ج 6، ص 3110.

 

کلید حل مشکلات

علاّمه امینی با كثرت مشاغل و تألیف و مطالعه وتنظیم و رسیدگی به ساختمان كتابخانه امیرالمۆمنین (ع) در نجف اشرف، مواظبت كامل به خواندن زیارت عاشورا داشتند و سفارش به زیارت عاشورا می نمودند و از همین طریق نیز پله های ترقی را تا مقام قرب الهی با کمک همین توسل های طی نمود.

 

زندگی بشر بر مبنای بهره بردن از وسائل و اسباب طبیعی پایه گذاری گردیده است که هر یک، آثار ویژه خود را دارند. همه ما هنگام تشنگی آب می‏نوشیم، و هنگام گرسنگی غذا می‏خوریم، چرا که رفع نیاز توسط وسائل طبیعی، به شرط عدم اعتقاد به «استقلال در تأثیر» آنها، عین توحید است.

 

بنابراین کسانی که شرک را به معنی «تعلق و توسل به غیر خدا» تفسیر می‏کنند، حرفشان تنها در صورتی صحیح است که فردی برای ابزار و وسائط موجود، «اصالت و استقلال‏» قائل شود، و گرنه این عقیده که وسائل، به مشیت و اذن الهی انسان را به نتیجه می رسانند، انحراف مسیر توحید نمی باشد و اصولاً زندگی بشر از روز نخست بر این اساس،یعنی استفاده از وسائل و وسائط موجود، استوار بوده و پیشرفت علم و صنعت نیز در همین راستا صورت گرفته و می‏گیرد.

 

البته بدیهی است توسل به اسباب طبیعی مورد بحث نیست، سخن در باره اسباب غیر طبیعی است که بشر جز از طریق وحی راهی به شناخت آنها ندارد.

هر گاه در کتاب و سنت چیزی به عنوان وسیله معرفی شده باشد، تمسک به آن همان حکمی را دارد که در توسل به امور طبیعی جاری است.

 

 از همین رو قرآن کریم، ما را به بهره گرفتن از وسائل معنوی دعوت کرده می‏فرماید: «َأَیُّهَا الَّذِینَ ءَامَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ ابْتَغُوا إِلَیْهِ الْوَسِیلَةَ وَ جَهِدُوا فی سبِیلِهِ لَعَلَّکمْ تُفْلِحُونَ‏،( سوره مائده/ 35) ای کسانی که ایمان آورده‏اید! از (مخالفت فرمان) خدا بپرهیزید! و وسیله‏ای برای تقرب به او بجوئید! و در راه او جهاد کنید، باشد که رستگار شوید! »

 

راغب در مفردات می‏گوید كلمه وسیله به معنای رساندن خود به چیزی است با رغبت و میل ، و این كلمه از نظر معنا خصوصی‏تر از كلمه وصیله است ، برای اینكه در وسیله معنای رغبت نیز خوابیده ، ولی در وصیله چنین نیست و بیش از رساندن به چیزی دلالت ندارد ، چه اینكه این رساندن با رغبت باشد و چه بدون رغبت ،

 

 خدای تعالی در قرآن كریم فرموده : و ابتغوا الیه الوسیلة ، و حقیقت وسیله به درگاه خدا مراعات راه خدا است ، به اینكه اولا به احكام او علم پیدا كنی و در ثانی به بندگی او بپردازی ، و ثالثا در جستجوی مكارم و عمل به مستحبات شریعت باشی و این وسیله معنائی نظیر معنای كلمه قربت را دارد ، و چون وسیله نوعی توصل است و توصل هم در مورد خدای تعالی - كه منزه از مكان و جسمانیت است - توصل معنوی و پیدا كردن رابطه‏ای است كه بین بنده و پروردگارش اتصال برقرار كند ، و نیز از آنجا كه بین بنده و پروردگارش هیچ رابطه‏ای به جز ذلت عبودیت نیست ،

 

 قهرا وسیله عبارت است از اینكه انسان حقیقت عبودیت را در خود تحقق دهد و به درگاه خدای تعالی وجهه فقر و مسكنت به خود بگیرد ، پس وسیله در آیه شریفه همین رابطه است ، و اما علم و عمل كه راغب كلمه را به آن معنا گرفته از لوازم معنای وسیله و از ادوات رساندن خود به حقیقت عبودیت است ، و این بسیار واضح است ، مگر آنكه راغب خواسته باشد علم و عمل را بر خود این حالت اطلاق كند .(1)

 

بنابراین، زمانی می‏توان با انگیزه دینی به اسباب غیر طبیعی تمسک جست که دو مطلب مورد توجه قرار گیرد.

 

1- از طریق کتاب و سنت، وسیله بودن آن چیز برای نیل به مقاصد دنیوی یا اخرویثابت‏شود.

2- برای اسباب و وسائل، هیچ گونه اصالت و استقلالی قائل نشده و تأثیر آنها رامنوط به اذن و مشیت الهی بدانیم.

 

بغدادی از علما اهل سنت در کتاب بلاغات النساء از قول حضرت زهرا (س) نقل می کند که در واپسین روز رحلت نبی مکرم که در مسجد خطبه خواند ،

 

 این عبارت را خواند : « واحمدوا الله الذی لعظمته ونوره یبتغی من فی السماوات والأرض إلیه الوسیلة ، ونحن وسیلته فی خلقه ، ونحن خاصته ، ومحل قدسه ، ونحن محبته فی غیبه ، ونحن ورثة أنبیائه ...خدا را سپاس می گویم که به عظمت و نور او تمام آن چه در آسمانها و زمین هستند تقرب می جویند .

 

ما اهل بیت وسیله و واسطه خدا در زمین هستیم .»(2)

 

تجربه حیات روحانی اولیاء الهی نیز موید همین مطلب است، که تنها وسیله ای که می تواند موجبات سعادت و رهایی انسان از بند مهلکات را فراهم آورد، توسل به وسائط فیض الهی، یعنی اهل بیت عصمت طهارت(س) می باشد.

 

در همین رابطه مرحوم حجه الاسلام دكتر امینی، فرزند علامه امینی (ره) می نویسد: « پس از گذشت چهار سال از فوت مرحوم پدر بزرگوارم آیه اللّه علاّمه امینی نجفی یعنی سال یك هزار و سیصد و نود و چهار هجری قمری ، شب جمعه ای قبل از اذان فجر ایشان را در خواب دیدم .

 

او را شاداب و خرسند یافتم . جلو رفته و پس از سلام و دست بوسی عرض كردم : پدر جان ! در آنجا چه علمی باعث سعادت و نجات شما گردید؟ گفتند: چه می گویی ؟

 

مجدّداً عرض كردم : آقاجان ! در آنجا كه اقامت دارید، كدام عمل موجب نجات شما شد؟ كتاب الغدیر... یا سایر تألیفات ... یا تأسیس و بنیاد كتابخانه امیرالمۆمنین علیه السلام ؟ پاسخ دادند: نمی دانم چه می گویی .

 

قدری واضح تر و روشن تر بگو! گفتم : آقاجان ! شما اكنون از میان ما رخت بر بسته اید و به جهان دیگر منتقل شده اید. در آنجا كه هستید كدامین عمل باعث نجات شما گردید از میان صدها خدمت و كارهای بزرگ علمی و دینی و مذهبی ؟ مرحوم علاّمه امینی درنگ و تامّلی نمودند. سپس فرمودند: فقط زیارت ابی عبداللّه الحسین علیه السلام .

 

 عرض كردم : شما می دانید اكنون روابط بین ایران و عراق تیره و تار است و راه كربلا بسته . چه كنم ؟ فرمود: در مجالس و محافلی كه جهت عزاداری امام حسین علیه السلام برپا می شود شركت كن . ثواب زیارت امام حسین علیه السلام را به تو  می دهند.

 

 سپس فرمودند: پسرجان ! در گذشته بارها تو را یادآور شدم و اكنون به تو توصیه می كنم كه زیارت عاشورا را هیچ وقت و به هیچ عنوان ترك و فراموش نكن .

 

 مرتباً زیارت عاشورا را بخوان و بر خودت وظیفه بدان . این زیارت دارای آثار و بركات و فوائد بسیاری است كه موجب نجات و سعادتمندی در دنیا و آخرت تو می باشد... و امید دعا دارم .»(3)

 

 آری ! علاّمه امینی با كثرت مشاغل و تألیف و مطالعه وتنظیم و رسیدگی به ساختمان كتابخانه امیرالمۆمنین (ع) در نجف اشرف، مواظبت كامل به خواندن زیارت عاشورا داشتند و سفارش به زیارت عاشورا می نمودند و از همین طریق نیز پله های ترقی را تا مقام قرب الهی با کمک همین توسل های طی نمود.

---

پی نوشت‏ها:

1.    علامه طباطبایی، ترجمة المیزان، قم، انتشارات جامعه مدرسین، ج  5 ، ص  536

2.    عبدالحمید ابن ابی الحدید، شرح نهج البلاغة، به کوشش محمد ابوالفضل ابراهیم، قاهره،  ج 16 - ص 211 – 212

3.    علیرضا حاتمی ، داستانهایی از علما ، قم: موسسه فرهنگی و اطلاع رسانی تبیان 1387

منابع:

قرآن کریم

تفسیر المیزان

تهیه و فراوری: فربود، گروه حوزه علمیه تبیان

خدا و بنده اش

خدا و بنده اش

خدا: بنده ی من نماز شب بخوان و آن یازده رکعت است.

بنده: خدایا ! خسته ام! نمی توانم.

خدا: بنده ی من، دو رکعت نماز شفع و یک رکعت نماز وتر بخوان.

بنده: خدایا ! خسته ام برایم مشکل است نیمه شب بیدار شوم…

خدا: بنده ی من قبل از خواب این سه رکعت را بخوان

بنده: خدایا سه رکعت زیاد است

خدا: بنده ی من فقط یک رکعت نماز وتر بخوان

بنده: خدایا ! امروز خیلی خسته ام! آیا راه دیگری ندارد؟

خدا: بنده ی من قبل از خواب وضو بگیر و رو به آسمان کن و بگو یا الله

بنده: خدایا!من در رختخواب هستم اگر بلند شوم خواب از سرم می پرد!

خدا: بنده ی من همانجا که دراز کشیده ای تیمم کن و بگو یا الله

بنده: خدایا هوا سرد است!نمی توانم دستانم را از زیر پتو در بیاورم

خدا: بنده ی من در دلت بگو یا الله ما نماز شب برایت حساب می کنیم

بنده:اعتنایی نمی کند و می خوابد

خدا: ملائکه ی من! ببینید من آنقدر ساده گرفته ام اما او خوابیده است چیزی به اذان صبح نمانده او را بیدار کنید دلم برایش تنگ شده است امشب با من حرف نزده.

ملائکه: خداوندا! دوباره او را بیدار کردیم ،اما باز خوابید

خدا: ملائکه ی من در گوشش بگویید پروردگارت منتظر توست

ملائکه: پروردگارا! باز هم بیدار نمی شود!

خدا: اذان صبح را می گویند هنگام طلوع آفتاب است ای بنده ی من بیدار شو نماز صبحت قضا می شود خورشید از مشرق سر بر می آورد

ملائکه:خداوندا نمی خواهی با او قهر کنی؟

خدا: او جز من کسی را ندارد…شاید توبه کرد…

بنده ی من تو به هنگامی که به نماز می ایستی من آنچنان گوش فرا میدهم

که انگار همین یک بنده را دارم و توچنان غافلی که گویا صد ها خدا داری…!!!!

اعجاز عدد 19 در قرآن

قرآن   --------------     عدد 19

**بسم الله الرحمن الرحیم از 19 حرف تشکیل شده است.

**قرآن 114 سوره دارد که این عدد مضربی از عدد 19 می باشد               114  6×19 =    

**عدد 19 در آیه 30 سوره مدثر مورد تاکید قرار گرفته است.                           (بر آن آتش 19 تن موکلند)

**هر کس بگوید قرآن سخن انسان است خداونداو را وارد جهنمی میکند که 19 فرشته نگهبان آن هستند.

** عدد 19 عدد اول است که فقط بر خودش و یک قابل قسمت است.

**آخرین سوره نازل شده بر قلب مبارك حضرت رسول(ص) سوره نصر است که داراي 19 کلمه است.

Ø ** اولین آیه اي که بر پیامبر نازل شد(سوره ي علق) است که 19 آیه دارد.

Ø **کلمه الله در قرآن 2698 می باشد که این عدد مضربی از 19 است

گناهانى كه‏ موجب تغيير نعمت ميشوند عبارتند از:

گناهانى كه‏ موجب تغيير نعمت ميشوند

ابو خالد كابلى گويد: از امام سجاد عليه السّلام شنيدم فرمودند:

الذنوب التي تغير النعم:

البغي علي الناس، و الزوال عن العادة في الخير و اصطناع المعروف و کفران النعم و ترک الشکر قال الله عزوجل:«ان الله لا يغير ما بقوم حتي يغيروا ما بأنفسهم».

گناهانى كه‏ موجب تغيير نعمت ميشوند عبارتند از:

ظلم به مردم و ترك كارهاى نيك و احسان به مردم و كفر نعمت و ترك شكر و سپاس خداوند متعال ميفرمايد: إِنَّ اللَّهَ لا يغَيِّرما بِقَوْمٍ حَتَّى يغَيِّروا ما بِأَنْفسِهِمْ پروردگار چيزى از قومى نميگيرد مگر اينكه آنها خود اوضاع و احوال خود را تغيير دهند و به گناه و فساد آلوده شوند.

ادامه نوشته

در دنیا و آخرت چگونه با ائمه باشیم؟

در دنیا و آخرت چگونه با ائمه باشیم؟

عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ سَهْلٍ قَالَ كَتَبْت إِلَى أَبِي جَعْفَرٍ الثَّانِي ع عَلِّمْنِي شَيْئاً إِذَا أَنَا قلْته كنْت مَعَك فِي الدُّنْيَا وَ الْآخِرَةِ قَالَ فَكَتَبَ بِخَطِّهِ أَعْرِفه:

أَكْثِرْ مِنْ قِرَاءَةِ إِنَّا أَنْزَلْنَاه وَ رَطِّبْ شَفَتَيْكَ بِالاسْتِغْفَار

اسماعيل گويد: به امام جواد (علیه السلام) نامه نوشتم بمن چيزى بياموز كه اگر بگويم در دنيا و آخرت با شما باشم، حضرت به خط خود جواب نوشت:

 (انا انزلناه ...) زياد بخوان و زبانت را به استغفار مشغول بدار.

امام حسین(ع):

امام حسین(ع): انسان تا وعده نداده آزاد است اما وقتی وعده میدهد زیر بار مسئولیت میرود و تا به وعدهایش عمل نکند رها نخواهد شد.

منافع عجيب صدقه‏

 

منابع مقاله:

کتاب   : تفسير حكيم جلد پنجم

نوشته : حضرت آیت الله حسین انصاریان

 

معلى بن خنيس ميگويد امام صادق (ع) در يك شب بارانى از منزلش به قصد سايبان بنى ساعده بيرون آمد، من دنبال حضرت راه افتادم ناگهان چيزى از دست حضرت افتاد، حضرت گفت: بسم الله خدايا آن را به ما برگردان، جلو آمدم و

سلام كردم حضرت فرمود: معلّى گفتم بله فدايت شوم، حضرت فرمود با دستت جستجو كن، آنچه يافتى به من بده، من نان زيادى را يافتم كه روى زمين پخش شده بود، دانه دانه يا دو دانه دو دانه به حضرت ميدادم، كيسهاى كه در اختيار حضرت بود پر از نان شد، گفتم: فدايت شوم كيسه را به من بده تا آن را بياورم فرمود من به حمل اين بار شايسته ترم ولى همراه من بيا.

به سايبان بنى ساعده رسيديم، گروهى در خواب بودند، حضرت بالاى سر هر كدام يك نان يا دو نان گذاشت تا نان آخرين نفر را كه كنارش گذاشت برگشتيم، به حضرت گفتم اينان به تشيع معرفت دارند؟ فرمود نه اگر معرفت داشتند بر ما واجب بود كه در نمك طعام هم با آنان مواسات كنيم، خداوند چيزى را نيافريده مگر اين كه براى آن خازنى هست كه آن را خزينه ميكند مگر صدقه، كه خود حضرت حق متولى آن است، پدرم هر گاه صدقهاى در دست سائل ميگذاشت آن را بر ميگرداند و ميبوسيد و ميبوئيد دوباره در دست سائل ميگذاشت، چون صدقه پيش از آن كه در دست سائل قرار گيرد در دست خدا قرار ميگيرد، دوست داشتم خودم عهده دار پرداخت صدقه باشد چون خدا آن را مستقيماً به عهده ميگيرد و پدرم نيز خود عهده دار پرداخت صدقه بود.

صدقه در شب غضب رب را مينشاند، و گناه بزرگ را از پرونده محو ميكند، و حساب را آسان مينمايد، و صدقه روز ثروت را رشد ميدهد و به عمر ميافزايد. «1»

 

انواع صدقه‏

ابن فهد حلى كه از علماى برجسته و دانشمندان مشهور شيعه است ميگويد: صدقه پنج نوع است:

 

اول: صدقه مالى‏

دوّم صدقه آبروست و آن شفاعت كردن نزد مردم براى حل مشكلات مشكل داران است، پيامبر فرمود: بهترين صدقه، صدقه زبان است، گفتند يا رسول الله صدقه زبان چيست؟ فرمود: گفتارى كه به آزادى اسيرى منتهى شود، و خون انسانى در امان بماند، و خيرى به برادر دينيات برسد، و رنج و مشكلى از او برطرف كند.

سوم: صدقه عقل و رأى است كه عبارت از مشورت دادن است، رسول خدا فرمود با دانش خود به برادر دينى خويش صدقه دهيد تا با اين صدقه به مقصد مثبت راه يابد و نظرى دهيد كه او را به صواب و برنامهاى مفيد رهنمون گردد.

چهارم صدقه زبان است و آن واسط شدن بين مردم براى خاموش كردن آتش اختلاف و اصلاح ذات البين است.

پنجم صدقه علم است، و آن بخشش علم به مردمى است كه سزاوار آن هستند، و نشر و پخش آن به اهل استحقاق دانش است از رسول خدا روايت شده ياد گرفتن علم و ياد دادنش به مردم از موارد صدقه است و نيز آن حضرت فرمود: زكات علم ياد دادن آن به كسى است كه آن را نميداند. «2»

 

پی نوشت ها:

______________________________

(1)- بحار، ج 96، ص 127.

 (2)- بحار، ج 69، ص 136.

 مؤسسه خیریه یتیم مجتبی آران و بیدگل

آثار سخاوت و انفاق

 اگر سخاوتمندی و انفاق، بر اساس آداب و شرایط اسلامی آن انجام پذیرد دارای آثار مثبت فردی و اجتماعی بسیاری است که به برخی از آثار فردی اشاره می­گردد:

1. امنیت در قیامت

قرآن کریم بعد از نقل جریان انفاق خالصانه‌ی اهل بیت(ع)، در ارتباط با نیت و هدف آن بزرگواران می­فرماید:

«...إِنَّا نَخافُ مِنْ رَبِّنا يَوْماً عَبُوساً قَمْطَريراً فَوَقاهُمُ اللَّهُ شَرَّ ذلِكَ الْيَوْمِ وَ لَقَّاهُمْ نَضْرَةً وَ سُرُوراً»[22]

«...ما از پروردگارمان خائفيم در آن روزى كه عبوس و سخت است! (بخاطر اين عقيده و عمل) خداوند آنان را از شرّ آن روز نگه مى‏دارد و آنها را

مى‏پذيرد، درحالى‌كه غرق شادى و سرورند!»

 

"وقایه" به معنی حفظ کردن و جلوگیری کردن از اذیت است به این معنا که خداوند، اهل بیت پیامبر(ص) را به دلیل سخاوت در انفاق و نیتی که داشتند، حفظ فرموده و شرّ آن روز را از آنان منع نموده است.[23]

 

2. نیل به رحمت الهی

سخاوتمندی و انفاق موجب می­شود که انسان، مشمول رحمت بی­انتهاء خداوند گردد:

«لَنْ تَنَالُوا البِرَّ حَتَّى‏ تُنْفِقُوا مِمّا تُحِبُّونَ وَ مَا تُنْفِقُوا مِنْ شَى‏ءٍ

فَانَّ اللّهَ بِهِ عَليم‏»[24]

«هرگز به (حقيقت) نيكوكارى نمى‏رسيد، مگر اينكه از آنچه دوست مى‏داريد، (در راه خدا) انفاق كنيد و آنچه انفاق مى‏كنيد، خداوند از آن آگاه است.»

 

مفسرین در معنی "برّ" اختلاف دارند، برخی آن را به بهشت، برخی دیگر به طاعت و تقوی...، که به نظر می­رسد تعبیر به "رحمت خداوند" جامع این معانی باشد، چرا که "برّ" کلمه­ای است که جامع تمام صفات خیر است.[25]

 

3. آسانی مشکلات

کسی که سخاوتمندی و انفاق در راه خدا را پیشه­ی خود نماید، خداوند نیز تحمّل مشکلات را بر او آسان می­کند:

«فَأَمَّا مَنْ أَعْطى‏... فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْيُسْرى وَ أَمَّا مَنْ بَخِلَ وَ اسْتَغْنى‏...

فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْعُسْرى‏»[26]

«امّا آن كس كه (در راه خدا) انفاق كند... ما او را در مسير آسانى قرار مى‏دهيم! امّا كسى كه بخل ورزد و (از اين راه) بى‏نيازى طلبد... بزودى

او را در مسير دشوارى قرار مى‏دهيم‏»

 

 بر اساس آیه‌ی شریفه خداوند سخاوتمندان و انفاق­گران را مشمول توفيقات خود گردانیده و پيمودن راه اطاعت و انفاق را بر آنها آسان مى‏سازد، تا اینکه از مشكلات زندگى رهايى می‌يابند؛ اما خدای متعال از بخیلان سلب توفیق کرده و پيمودن راه براى آنها مشكل مى‏شود، لذا در دنيا و آخرت با سختيها مواجه خواهند بود؛ پس انجام اعمال نیک برای افراد سخی، نشاط آور و روح افزا بوده ولی برای افراد بخیل، سخت و رنج آور می­گردد.[27]

 

4. فزونى رزق و روزی

یکی از آثار عجیبی که برای انفاق و سخاوتمندی ذکر شده، فزونی در روزی بر اثر بخشش اموال در راه خداست:

«قُلْ إِنَّ رَبِّي يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَشاءُ مِنْ عِبادِهِ وَ يَقْدِرُ لَهُ وَ ماأَنْفَقْتُمْ مِنْ شَيْ‏ءٍ فَهُوَ يُخْلِفُهُ وَ هُوَ خَيْرُالرَّازِقِينَ»[28]

«بگو: پروردگارم روزى را براى هر كس بخواهد توسعه مى‏دهد و براى هر كس بخواهد تنگ (و محدود) مى‏سازد، و هر چيزى را (در راه او) انفاق كنيد، جاى آن را پر مى‏كند و او بهترين روزى دهندگان است.»

 

به این معنا که خداوند جایگزینی اموال بخشیده شده را در دنیا و در آخرت تضمین نموده است.[29]

احادیث برای نیکوکاری

سخاوت

طَعامُ السَّخىِّ دَواءٌ وَ طَعامُ الشَّحيحِ داءٌ؛

غذاى سخاوتمند، داروست و غذاى بخيل، درد.

ادامه نوشته